In het krantenartikel (PZC 12-06) probeert antropoloog de heer H. Tak, docent aan de Roosevelt Academy in Middelburg, een verklaring te geven voor het hoge aantal PVV stemmers in Zeeuws-Vlaanderen. De docent oppert dat er sprake is van wat hij het ‘grenssyndroom’ noemt.

Waarom een dieperliggende verklaring zoeken; liggen de zaken niet wat meer voor de hand?

Zou er wellicht een verklaring gezocht kunnen worden in de controversiële behandeling van het ontpolderingsvraagstuk; met name aangaande de Hertogin Hedwigepolder?

Politieke Partijen die claimden tegen ontpoldering te zijn, met name kort voor verkiezingen, lieten vervolgens onze Zeeuws-Vlaamse bevolking (ruim 80% is tegen ontpoldering), zonder blikken of blozen, vallen als een baksteen.

Als u het mij vraagt, heeft de kiezer dit ‘kiezersbedrog’ op 9 juni j.l. gewoon afgestraft; niet meer en niet minder.

N.B. Voorgeschiedenis van de heer Tak: eerder heeft hij de acties tegen ontpoldering bestempeld als morele paniek (ingebeelde, niet te beredeneren angst).

François Babijn

voor het krantenartikel, klik 'lees meer'

De grootste partij in Hulst en Terneuzen, de tweede in Tholen en Vlissingen en de derde in Reimerswaal en Sluis. De PVV heeft goede zaken gedaan bij de Kamerverkiezingen van woensdag. Wat verklaart de opkomst van de partij in gemeenten waar Geert Wilders' kopvoddentaks - zo ze al ooit wordt ingevoerd - bitter weinig zal opleveren om de doodeenvoudige reden dat er nauwelijks hoofddoekjes worden gedragen?

Antropoloog Herman Tak, docent aan de Roosevelt Academy in Middelburg, oppert dat sprake is van wat hij het grenssyndroom noemt. "Je moet dan niet alleen aan geografische grenzen denken, al is het heel opvallend dat de PVV zo hoog heeft gescoord in gemeenten die aan de grens met België en Duitsland grenzen. Ook de grens tussen katholieke en protestantse streken speelt een rol, net als die tussen gebieden met veel of weinig economische groei. Als je op de kaart de gemeenten ziet waar de PVV zo sterk uit de bus is gekomen, dan kun je dit soort grenzen aanwijzen."

Dat de PVV het goed doet in van oudsher katholieke streken acht Tak ook goed verklaarbaar. "Katholieken zijn volgzaam. Vroeger luisterden ze naar de paus en naar meneer pastoor. Die hebben vandaag de dag aan gezag ingeboet. Maar katholieken hebben wel behoefte aan een leider. Dat is cultureel bepaald en werkt vrij lang door. Daar kan Wilders in voorzien."

In het programma van de PVV en in de presentatie van Wilders zit veel verongelijktheid. Dat appelleert aan de overtuiging bij veel Zeeuws-Vlamingen dat zij vergeleken met de rest van Zeeland (en van Nederland) worden benadeeld. Wat Tak betreft klopt dat. "Zeeuws-Vlaanderen wordt systematisch achtergesteld. Dat was vroeger het geval en dat is nog steeds zo. Kijk maar naar de tol voor de Westerscheldetunnel, kijk maar naar de wegen." Tak meent evenwel dat de Zeeuws-Vlamingen zichzelf te kort doen als ze het bij deze vaststelling laten. "De kansen liggen over de grens in de samenwerking met Vlaanderen. Dat doen ze in delen van Noord-Brabant beter." Naar zijn idee is het een goede zaak dat de provincie, gemeenten en waterschappen in hun verlanglijstje aan de (in)formateur van een nieuw kabinet hebben gepleit voor ruimte in regels en normen om echt werk te maken van de samenwerking met Vlaanderen.

Al eerder heeft Tak de acties tegen ontpoldering als morele paniek bestempeld. Dit verschijnsel heeft zich volgens hem ook voorgedaan bij de verkiezingen van woensdag. Het is opmerkelijk dat de drie gemeenten met percentueel de grootste PVV-aanhang de laagste opkomst kenden. Tak: "Morele paniek wordt veroorzaakt door een ingebeelde, niet te beredeneren angst. Wat doe je als je daar last van hebt? Dan ga je niet stemmen of je stemt PVV."

Zeeuws-Vlaanderen is de regio waar zich de vergrijzing en de afname van de bevolking de komende jaren volop zal doen gelden. Tak: "Je moet voorkomen dat je de krimp alleen als een probleem presenteert. Er horen oplossingen bij. En problemen zijn betrekkelijk. De economie groeit weer. We hebben een ongekende welvaart en met het milieu gaat het stukken beter. Ook in Zeeuws-Vlaanderen."